अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेले आगामी आर्थिक वर्ष २०८३/०८४ का लागि २१ खर्ब २४ अर्ब रूपैयाँको बजेट प्रस्तुत गरेका छन्। यो आकारको बजेट अघिल्लो वर्षको तुलनामा २५ प्रतिशतले बढी हो। गत वर्ष १९ खर्ब ६४ अर्ब ११ करोडको बजेट थियो।
सरकारले राजस्वमार्फत १४ खर्ब ५ अर्ब ३१ करोड संकलन गर्ने लक्ष्य राखेको छ। वैदेशिक अनुदानबाट ६१ अर्ब ७४ करोड प्राप्त हुने अनुमान छ। कूल स्रोत व्यवस्थापनपछि ६ सय ५७ अर्ब २९ करोड रूपैयाँ न्यून हुनेछ। यसका लागि वैदेशिक ऋणबाट २ सय ४७ अर्ब २८ करोड र आन्तरिक ऋणमार्फत ४ सय १० अर्ब परिचालन गरिनेछ।
बजेटले कर संरचनामा व्यापक हेरफेर गरेको छ। व्यक्तिगत आयकर छुटको सीमा दोब्बर बढाएर १० लाख रूपैयाँ पुर्याइएको छ। व्यक्तिगत आयकरको दर १० प्रतिशतले घटाइएको छ।
चुरोटमा १० प्रतिशतसम्म कर बढाइएको छ। मदिरा तथा बियरमा लाग्ने अन्तःशुल्क पनि वृद्धि गरिएको छ। माइक्रो ब्रुअरीलाई समेत मदिरा उद्योगका रूपमा दर्ता गरी अन्तःशुल्कको दायरामा ल्याइनेछ।
३६० वस्तुमा लाग्दै आएको अन्तःशुल्क खारेज गरिएको छ। औद्योगिक कच्चा पदार्थका २७३ वस्तुमा भन्सार महसुल घटाइएको छ। ११ तहको भन्सार दरलाई ७ तहमा सीमित गरिएको छ।
डिजिटल भुक्तानीमा १० प्रतिशत भ्याट छुट दिइनेछ। सूचना प्रविधि सेवा निर्यातबाट आर्जित आयमा ५० प्रतिशत कर छुट हुनेछ।
कर्मचारीको तलब २१ प्रतिशतसम्म बढाउने घोषणा गरिएको छ। मन्त्रालय र कार्यालयहरूको संख्या घटाउने तथा डिजिटल टाइमकार्ड जस्ता संयन्त्रमार्फत कर्मचारीलाई अनुशासित र नतिजामुखी बनाउने प्रयास छ।
