अपडेट (14:48, 2026-10-03)
भोटेकोशी बाढीको जोखिम न्यूनीकरण गर्न सरकारले चार वटा जोखिमपूर्ण हिमतालको पानी निकाल्ने योजना अघि बढाएको छ। प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह नेतृत्वको सरकारले चालु आर्थिक वर्षमै थुलागी, लोअर बरुण, लुमडिङ त्सो र होङ्गु-२ हिमतालमा विस्तृत अध्ययन तथा डिजाइनको काम सुरु गर्ने भएको छ, रोयटर्सले जनाएको छ। जल तथा ऊर्जा आयोग अन्तर्गतको जल विज्ञान तथा जलस्रोत अनुसन्धान केन्द्रका कार्यकारी निर्देशक सञ्जीव बरालका अनुसार, यो काम पूरा हुन ६ वर्षसम्म लाग्न सक्छ। करिब पाँच करोड अमेरिकी डलर लागतको यस परियोजनामा हरित जलवायु कोष, संयुक्त राष्ट्र विकास कार्यक्रम र नेपाल सरकारको लगानी रहनेछ।
यसैबीच, भोटेकोशी बाढीका कारण नेपालमा बेपत्ता हुनेको संख्या घटेको छ। जनकपुर टुडे र जनखबरका अनुसार, यसअघि ५,५५० जना बेपत्ता भनिएकोमा अहिले ४,७१८ जना बेपत्ता छन्। नेपालमा मृत्यु हुनेको संख्या १,४५५ नै रहेको छ। चीनको केरुङ नाका क्षेत्रमा २१ जनाको मृत्यु भएको र ५४१ जना बेपत्ता रहेको जानकारी प्राप्त भएको छ। यसरी नेपाल र चीन दुवैतर्फ गरी कुल १,४७६ जनाको मृत्यु भएको र ५,२५९ जना बेपत्ता रहेको छ।
गृहमन्त्री सुधन गुरुङको अध्यक्षतामा बसेको विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन कार्यकारी समितिको बैठकले २०८३ असोज १४ गते बाढीपछिको कार्यलाई ‘खोज तथा उद्धार’ बाट ‘खोज तथा पुनर्स्थापना’ को चरणमा लैजाने निर्णय गरेको छ। कानुन मन्त्रालयले बेपत्ता नागरिकलाई मृतकसरह घोषणा गर्नेसम्बन्धी कानुनी संशोधनको काम गरिरहेको छ भने पूर्वाधार विकास मन्त्रालयको नेतृत्वमा सम्भावित सुरक्षित स्थानहरूमा अस्थायी बसोबास निर्माण गरिनेछ।
अपडेट (12:22, 2026-10-03)
भोटेकोशी बाढीमा बेपत्ता भएका नेपाली सेनाका जवान अभिषेक गुप्ताको २०८३ असोज १७ गते हिन्दु परम्पराअनुसार कुशको शव बनाएर अन्तिम संस्कार गरिएको छ। गत भदौ १० गतेको विनाशकारी बाढीमा बेपत्ता भएका गुप्ताको एक महिनाभन्दा बढी समयसम्म खोजी गर्दा पनि अवस्था पत्ता नलागेपछि परिवारले यो निर्णय गरेको हो।
रौतहटको मौलापुर नगरपालिका–७ सगैयाका २२ वर्षीय गुप्ता श्री शेरगण कार्यालय, रसुवामा कार्यरत थिए। उनको अन्तिम संस्कारका क्रममा नेपाली सेनाको नारायण दल गण, गौर पुरेनवाका गणपति प्रमुख सेनानी कर्णेल विश्वास बिष्टको नेतृत्वमा गएको टोलीले सैनिक सम्मानसहित सलामी अर्पण गरेको थियो।
यसैबीच, व्यवस्थापिका संसदका सभामुख डोल प्रसाद अर्यालले अन्तरव्यवस्थापिका संघ (आईपीयू) को १५३औँ महासभामा नेपालको विपद् र जलवायु परिवर्तनका विषय उठाउने तयारी गरेका छन्। प्रधानमन्त्री बालेन शाहले प्रतिनिधिसभा नियमावलीअनुसार प्रत्येक महिनाको पहिलो हप्ता सांसदहरूलाई प्रश्नको जवाफ दिनका लागि समय तोकेकोमा भोटेकोशी बाढी आएपछि रोकिएको र आगामी दिनमा नागरिकका प्रश्नको जवाफ सरकारले सदनमार्फत दिनुपर्ने सभामुख अर्यालले बताएका छन्।
अपडेट (09:32, 2026-10-03)
भोटेकोशी बाढीबाट मृत्यु हुनेको संख्या बढेर १,४५५ पुगेको छ। प्रहरीका अनुसार, यसअघि १,४५३ जनाको मृत्यु भएको भनिएकोमा २०८३ असोज १६ गतेसम्म १,४५५ जनाको शव फेला परेको हो। फेला परेका शवमध्ये १,४५३ जनाको घटनास्थलमा र २ जनाको काठमाडौंमा उपचारका क्रममा मृत्यु भएको थियो।
बाढी प्रभावित क्षेत्रबाट हालसम्म १३,७९५ जनाको उद्धार गरिएको प्रहरीले जनाएको छ।
राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणका अनुसार, बाढीले ७,५७० निजी घर, ४८ सार्वजनिक भवन, १८ विद्यालय, ७ स्वास्थ्य संस्था र ३० सांस्कृतिक सम्पदामा क्षति पुर्याएको छ।
अपडेट (09:26, 2026-10-03)
राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणले २०८३ असोज १० गते सार्वजनिक गरेको पछिल्लो विवरण अनुसार, भोटेकोशी बाढीबाट हालसम्म १,४५३ जनाको मृत्यु भएको छ भने ५,५५० जना अझै बेपत्ता छन्। यसअघि बाढीबाट मृत्यु हुने र बेपत्ता हुनेको कुल संख्या स्पष्ट खुलेको थिएन। बाढीले ४ खर्ब ८ अर्ब २८ करोडभन्दा बढीको क्षति तथा नोक्सानी पुर्याएको आकलन गरिएको छ, जुन यसअघि बीमा दाबीमा २० अर्ब ९८ करोड रुपैयाँ भनिएको थियो। यसको पुनर्निर्माण र पुनस्र्थापनाका लागि ७ खर्ब २३ अर्ब ३१ करोड ५२ लाख रुपैयाँ आवश्यक पर्ने प्राधिकरणले जनाएको छ।
यसैबीच, नेपाल बिमा प्राधिकरणले बाढी प्रभावित बिमितलाई राहत दिन २०८३ असोज ९ गते आठबुँदे निर्देशन जारी गरेको छ। प्राधिकरणका अनुसार, यो निर्देशनले बिमाशुल्क वा बिमालेख कर्जाको नियमित किस्ता तिर्न नसक्ने बिमितलाई ६ महिनासम्म ब्याज नलाग्ने सुविधा दिएको छ। ‘रसुवा बाढी दाबी भुक्तानी सम्बन्धी संक्षिप्त कार्यविधि, २०८३’ नाम दिइएको यो कार्यविधि २०८३ असोज १२ गतेदेखि लागू भएको हो। प्राधिकरणले दाबी प्रक्रियामा सरलता अपनाउन निर्देशन दिँदै बेपत्ता बिमितको हकमा भविष्यमा जीवित रहेको प्रमाणित भए कानुनबमोजिम हुने कारबाही स्वीकार गर्ने स्वघोषणापत्र लिएर दाबी भुक्तानी गर्न सकिने व्यवस्था गरेको छ। प्राधिकरणले २०८३ असोज १२ गतेदेखि ‘अटोमेटिक सर्भेयर डेपुटेसन सिस्टम’ को परीक्षण पनि सुरु गरेको छ।
रसुवाको भोटेकोशी बाढीले २,१८० बीमा दाबीमा २० अर्ब ९८ करोडको क्षति पुर्याएको छ।
यो क्षति २०८३ भदौ १० गते रसुवाको भोटेकोशीमा आएको बाढीका कारण भएको हो। नेपाल बीमा प्राधिकरणले २०८३ असोज १२ गतेसम्म प्राप्त विवरणका आधारमा असोज १६ गते यो तथ्यांक सार्वजनिक गरेको छ। बाढीमा २५ जना प्रहरी कर्मचारी अझै बेपत्ता छन्।
प्राधिकरणका अनुसार, कुल अनुमानित दाबी रकम २० अर्ब ९८ करोड रुपैयाँ पुगेको छ। बाढीले ३७ वटा मोटरेबल पुलमा क्षति पुर्याएको छ, जसमध्ये ३३ वटा पूर्ण रूपमा बगेका छन्। मोटरेबल पुलतर्फ ९ अर्ब ४१ करोड ४४ लाख रुपैयाँ र झोलुङ्गे पुलमा १ अर्ब ९३ करोड ६७ लाख रुपैयाँ बराबरको क्षति भएको छ। जिल्ला प्रहरी कार्यालयका प्रवक्ता प्रहरी निरीक्षक डिल्लीराज सापकोटाका अनुसार, इलाका प्रहरी कार्यालय टिमुरेका प्रहरी सहायक निरीक्षक रामहरि खड्का, प्रहरी सहायक हवल्दार दीपेन्द्र विष्ट र बेत्रावती प्रहरी चौकीका प्रहरी सहायक निरीक्षक रामकाजी पौडेलको शव फेला परेको छ।
यसैबीच, प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहले २०८३ असोज ८ गते संयुक्त राष्ट्रसंघको ८१औँ महासभामा जलवायु परिवर्तनका असरबारे नेपालको चिन्ता व्यक्त गरेका थिए। उनको सम्बोधन विश्वभरका नेताहरूको भाषणमध्ये सर्वाधिक हेरिएको भिडियो बनेको छ। नेपाल विश्वमा भूकम्पीय जोखिमको दृष्टिले ११औँ र बाढीपहिरोको दृष्टिले ३०औँ अति जोखिम देशको रूपमा रहेको छ।
बाढीबाट मृत्यु हुने र बेपत्ता हुनेको कुल संख्या अझै स्पष्ट खुलेको छैन। जलवायु परिवर्तनसम्बन्धी संयुक्त राष्ट्रसङ्घीय सम्मेलन (कोप–२९) २०८३ कात्तिक २५ गतेदेखि अजरबैजानको बाकुमा हुँदैछ, जहाँ राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलसहितको प्रतिनिधिमण्डलले नेपालको प्रतिनिधित्व गर्नेछ।
