अपडेट (12:37, 2026-10-02)
म्याग्दीको अन्नपूर्ण गाउँपालिका–४ नारच्याङमा रहेको ६ मेगावाटको रेलेखोला जलविद्युत आयोजना असोज १६ गते (अक्टोबर २, २०२६) सम्म पनि पूर्ण रूपमा बन्द रहेको छ। असोज ८ देखि ११ गतेसम्म (सेप्टेम्बर २४-२७, २०२६) परेको अविरल वर्षा र बाढीपहिरोका कारण आयोजनाको बाँधमा बाढी पसेर विद्युत उत्पादन ठप्प भएको हो। आयोजना प्रमुख दार्शनिक काफ्लेका अनुसार, बाढीले बाँधमा लेदो तथा माटो थुपारेको र भौतिक संरचनामा क्षति पुर्याएको छ।
कालीगण्डकी नदीमा आएको बाढीपहिरोले २२० केभी दाना–खुर्कोट प्रसारण लाइनका चारवटा टावर बगाएको छ। अन्नपूर्ण गाउँपालिकाको पोखरेबगर, धिरच्याङ र भिरकाटे क्षेत्रमा टावर बगाएर तार चुँडाएको नेपाल विद्युत प्राधिकरणले जनाएको छ। यस प्रसारण लाइन अवरुद्ध हुँदा रेलेखोला आयोजना मात्र नभई म्याग्दी र मुस्ताङका १७६ मेगावाट क्षमताका छवटा अन्य जलविद्युत् आयोजनाको विद्युत् पनि राष्ट्रिय प्रणालीमा जोडिन सकेको छैन।
विद्युत उत्पादन बन्द हुँदा रेलेखोला आयोजनाले करोडौँ रुपैयाँको आम्दानी गुमाएको छ। बाँधस्थलसम्म पुग्ने पहुँचमार्गसमेत पहिरोका कारण अवरुद्ध भएकाले बाढी पन्छाएर आयोजना सञ्चालनमा ल्याउन थप चुनौती देखिएको छ।
अपडेट (10:12, 2026-10-02)
पर्वतको जलजला गाउँपालिका–८ फर्सेमा असोज ११ गते (सेप्टेम्बर २७, २०२६) कालीगण्डकी नदीमा आएको भीषण बाढीले ठूलो क्षति पुर्याएको छ। जलजला गाउँपालिकाका अनुसार, बाढीले फर्सेका ७५ घर पूर्ण रूपमा बगाएको छ भने थप २७ घर जोखिममा परेका छन्। यसबाट ७५ परिवारका १२९ महिला, १४४ पुरुष र पाँच वर्षमुनिका आठ बालबालिका गरी कुल २८१ जना विस्थापित भएका छन्।
स्थानीय प्रशासन र फर्से युवा क्लबको समयमै गरिएको सतर्कता र माइकिङका कारण मानवीय क्षति हुन पाएन, तर केही पशुचौपाया बगेका छन्। बाढीले बागलुङ नगरपालिका–४ र फर्से जोड्ने करिब १०० वर्ष पुरानो झोलुङ्गे पुल बगाएको छ भने पर्वत र बागलुङ जोड्ने मालढुङ्गा पुलमा पनि क्षति पुगेको वा जोखिममा परेको छ, जसले यातायात प्रभावित भएको छ। फर्से क्षेत्रमा विद्युत् र फोन सेवा अवरुद्ध भएको छ।
जलजला गाउँपालिकाले क्षतिको विवरण सङ्कलन तथा राहत वितरणको काम अघि बढाएको छ। असोज १६ गते (सेप्टेम्बर ३०, २०२६) लायन्स क्लब अफ शिवालय कुश्मा पर्वतले जर्मनीकी दाता कथारिना बोइगरको सहयोगमा ५१ बाढीपीडित परिवारलाई करिब ४ लाख रुपैयाँ बराबरको अत्यावश्यक खाद्यान्न तथा लत्ताकपडा वितरण गरेको छ। बिहीबार (सेप्टेम्बर २९, २०२६) स्वास्थ्य शाखाको आयोजनामा मनोसामाजिक परामर्शसहित स्वास्थ्य शिविर सञ्चालन गरिएको थियो।
अपडेट (08:10, 2026-10-02)
देशभर बाढीपहिरोले पुर्याएको क्षतिका बीच, भोटेकोशी बाढीपीडितका लागि ‘द लामिछाने फाउन्डेसन’ ले १ करोड ७ लाख रुपैयाँ सहयोग गरेको छ। फाउन्डेसनले बिहीबार (सेप्टेम्बर ३०, २०२६) लन्डनस्थित नेपाली दूतावासको बैंक खातामा ५१ हजार ७ सय २७ पाउण्ड जम्मा गरेको हो।
यो रकम फाउन्डेसनका अध्यक्ष रविन्द्रजंग लामिछानेले बेलायतका लागि कार्यवाहक राजदूत विपिन दुवाडी र राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीकी सांसद विदुषी राणालाई हस्तान्तरण गरेका थिए। दूतावासले उक्त रकम ‘प्रधानमन्त्री दैवी प्रकोप उद्धार कोष’ मा पठाइने जनाएको छ। नेपाल सरकार अहिले उद्धारपछि पुनर्स्थापना र पुनर्निर्माणमा केन्द्रित रहेको छ।
सांसद विदुषी राणाका अनुसार, नेपालको जीडीपीको करिब १० प्रतिशत रकम पुनर्निर्माणमा खर्चनु पर्ने भएकाले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायको सहयोग अपरिहार्य छ। पुनर्निर्माणमा कुल ६ अर्ब डलरसम्म लाग्न सक्ने अनुमान गरिएको छ।
म्याग्दीको अन्नपूर्ण गाउँपालिका–४ नारच्याङमा रहेको ६ मेगावाटको रेलेखोला जलविद्युत आयोजना बाढीले बन्द भएको छ। गत वर्ष मात्र निर्माण सम्पन्न भएको यो आयोजनाको विद्युत उत्पादन ठप्प हुँदा राष्ट्रिय प्रणालीमा गम्भीर असर परेको छ।
आयोजना प्रमुख दार्शनिक काफ्लेका अनुसार असोज ८ देखि ११ गतेको अविरल झरी र बाढीपहिरोले विद्युत उत्पादन बन्द गरायो। रेलेखर्क क्षेत्रमा गएको पहिरोले रेलेखोलामा बाढीको सतह बढाउँदा आयोजनाको ‘इन्टेक’ (बाँध) मा गेग्रान थुप्रिएको छ।
बाढीले बाँधका भौतिक संरचनामा क्षति पुर्याएको छ। आयोजना स्थल दुर्गम क्षेत्रमा रहेकाले बाँधसम्म पुग्ने पहुँचमार्ग पहिरोले अवरुद्ध छ। बाढी पन्छाएर आयोजना सूचारु गराउन चुनौती थपिएको दार्शनिक काफ्लेले बताए।
ह्युम कन्सल्ट प्रालि प्रवर्द्धक रहेको आयोजनाले विद्युत बिक्री गर्न नपाउँदा नोक्सानी व्यहोरेको छ। गत वर्ष (२०८२) निर्माण सम्पन्न भई २२० केभी दाना सवस्टेशनमार्फत केन्द्रीय प्रणालीमा आवद्ध भएको थियो। कालीगण्डकीको बाढीपहिरोले प्रशारण लाइनका टावर बगाएर तार चुँडाएको छ।
देशभर अविरल वर्षाले यस वर्ष धेरै जलविद्युत् आयोजना र प्रसारण लाइनमा क्षति पुर्यायो। ऊर्जा मन्त्रीका अनुसार बाढीपहिरोले जलविद्युत क्षेत्रमा कुल १ हजार मेगावाट उत्पादन अवरुद्ध भएको छ। राष्ट्रिय विद्युत प्रणालीबाट ६२० मेगावाट प्रभावित भएको छ। पोखरा क्षेत्रमा मात्र करिब ४०० मेगावाटभन्दा बढी विद्युत् क्षमता प्रभावित छ।
रेलेखोला आयोजनाको निर्माण वि.सं. २०७९ मा सुरु भई दुई वर्षमा सम्पन्न गर्ने लक्ष्य थियो। प्रतिमेगावाट २० करोड लागत अनुमान गरिएको यसमा हिमालय बैंक र राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकले ७० प्रतिशत ऋण लगानी गर्ने सम्झौता गरेका थिए। म्याग्दीको अन्नपूर्ण–४ नारच्याङ ‘जलविद्युत गाउँ’ का रूपमा परिचित छ, जहाँ यसअघि घलेम्दीखोला (५ मेगावाट) र मिस्ट्रीखोला (४२ मेगावाट) आयोजना सम्पन्न भएका छन्। आयोजना सूचारु गराउन बाढी पन्छाउने र पहुँचमार्ग मर्मत गर्नु मुख्य चुनौती हो। क्षतिको विस्तृत लागत र मर्मत समयबारे आधिकारिक जानकारी उपलब्ध छैन।
